Üç gün sürecek programın açılışına il protokolü ile Türkiye, Yunanistan, Romanya, Bulgaristan ve Gürcistan’dan proje yürütücüleri, üniversite yetkilileri ile ilgili kurum ve kuruluşların temsilcileri katıldı.
BSB01105 kodlu, toplam bütçesi 1,35 milyon avro olan proje ile Karadeniz havzasındaki resiflerde balık biyoçeşitliliğinin çevreye zarar vermeyen yöntemlerle izlenmesi hedefleniyor.
Türkiye, Yunanistan, Romanya, Bulgaristan ve Gürcistan’dan ortak kurumların yer aldığı proje kapsamında, Karadeniz’deki resif habitatlarında yaşayan balık türlerinin çeşitliliği, dağılımı ve ekolojik ilişkileri bütüncül bir yaklaşımla ortaya konulacak. Proje, aynı zamanda Karadeniz ekosisteminin sürdürülebilir yönetimine bilimsel veri temelli katkı sunmayı amaçlıyor.
“Biyoçeşitliliğin Korunmasında Kritik Adım”
KTÜ Sürmene Deniz Bilimleri Fakültesi Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği Bölümü’nden Doç. Dr. Rafet Çağrı Öztürk, projenin Karadeniz’de biyolojik çeşitliliğin korunması açısından kritik bir adım olduğunu belirterek, “Geleneksel izleme yöntemlerinin aksine, canlılara zarar vermeden veri toplayan yenilikçi teknikler sayesinde bölgedeki balık topluluklarına ilişkin çok daha sağlıklı ve kapsamlı sonuçlar elde edilecektir.” değerlendirmesinde bulundu.
Modern Tekniklerle Kapsamlı Veri Toplama
Proje çerçevesinde; yemli stereo kamera sistemleri (BRUV) ile balıkların doğal davranışları gözlemlenecek, sualtı görsel sayım (UVC) yöntemleriyle tür ve birey sayıları belirlenecek, çevresel DNA (eDNA) analizleriyle ise su örneklerinden tür tespiti gerçekleştirilecek. Bu yöntemlerin entegre kullanımıyla Karadeniz’de balık biyoçeşitliliğine ilişkin bugüne kadar oluşturulmuş en kapsamlı veri setlerinden birinin elde edilmesi öngörülüyor.
Karadeniz’de Uluslararası Karşılaştırma
Uluslararası iş birliği kapsamında farklı ülkelerde karşılaştırmalı araştırmalar yürütülecek. Türkiye’de doğal resifler ile balık çiftlikleri çevresi, Yunanistan’da yapay ve doğal resifler, Romanya ve Bulgaristan’da korunan ve korunmayan alanlar karşılaştırılması, Gürcistan’da ise gündüz ve gece balık topluluklarının analizi ile bölgesel ölçekte bütüncül bir değerlendirme yapılacak.
Beklenen Çıktılar
Proje sonunda; ortak bir bilimsel veri tabanı oluşturulması, yapay zekâ destekli balık tanıma sistemlerinin geliştirilmesi, dijital haritalama ve görselleştirme araçlarının hazırlanması ve politika yapıcılara yönelik bilimsel önerilerin sunulması planlanıyor. Elde edilecek bulguların, sürdürülebilir balıkçılık politikalarının geliştirilmesi ve denizel ekosistemlerin korunmasına yönelik stratejilere katkı sağlaması bekleniyor.