İSMET KÖSOĞLU/Gazeteci Gözü İle Bu konu hakkında yaptığım haber çok ilgi çok tepki çekti.
Gazeteci Gözü İle Bu konu hakkında yaptığım haber çok ilgi çok tepki çekti.İlgili ilgisiz birçok kimseden sosyal medya ve telefonla olumlu dönüşümler geldi.Şunu söyleyeyim ben inşaat konusunda teknik eleman değilim, ancak gözümle gördüğüm yıkılmış eserleri! Fotoğraflayıp haberlerimde kamuoyunun yetkililerin sorumluların görmesi bakımından kullanırım. Tarlalarda, dik yamaçlarda eski yol kenarlarında yüzlerce yıldır üzerinde ve arkasında duran ağırlığa rağmen (hiç bir harç kullanılmadan yapılan) kara duvarlar ortada dururken nasıl oluyor da devletin onca maliyet ve ihale ile çimento kullanılarak inşa ettirdiği duvarlar bir iki yılda yıkılabilmektedir?sorusunu konunun uzmanına sordum. Aldığım cevabısizlerle paylaşıyorum. Takdir sizin.‘’Bir duvarın yıkılması içinbirçoksebep vardır elbette. Burada Rize ve Erzurum’da gözlemlediğimen yaygın olanlarını sıralayacağım; yıkılan duvarların %90’ı bu sıraladığım sebeplerle yıkılmaktadır. 1)Harç kullanılarak yapılan istinat duvarlarında olmazsa olmaz su tahliye kanalları (derenaj kanalları) adeta lüzumsuzbir ayrıntı imiş gibi ele alındığına üzülerek şahit oldum. Rize gibi bol yağış alan yerlerde yapılan istinat duvarlarından izleyebildiklerimin arasında su tahliye kanalları tabandançok yukarılarda plastik borular kullanılarakyapılmaktadır; bu yanlıştır. Duvarın yıkılmasına neden olan gözenek suyu basıncını en aza indirmek üzere her seviyede çok sayıda ve duvarın her tarafında bu kanalların bırakılması gerekmektedir. Beton duvarın biranlamdaolabildiğince kara duvara benzetilmesi gerekir. Bahsettiğimiz kara duvarlar, suyun tahliyesi duvar taşlarının aralarındaki boşluklardan doğal olarak gerçekleştiği için uzun yıllar yıkılmadan ayakta durabilmektedirler. Harç kullanılarak yapılan duvarlarda bu deliklerin aralıkları 1.5 metreden daha açık olmamalıdır; ayrıca temelden tepeye kadar çapları yeterince büyük ve tıkanmayacak şekilde teçhiz edilmeleri gerekmektedir. 2)Duvarın akmasına engel olacağı yamaca göre tasarımıda sonderece önemlidir. Su tahliye kanalları mütemadiyen yerleştirilmiş temelden olabildiğince geniş bir temel topuk üzerine yamaca yaslanacak şekilde ve taşıması beklenen yüklere göre eğimli inşa edilmelidir. Gördüğüm
duvarların birçoğunerede ise çekül kullanılarak inşa edilmiştir; bu yanlıştır ve bir tasarımhatasıdır. 3)Erzurum gibi kış aylarında sıcaklığın eksilere düştüğü yerlerde su tahliye kanalları yine bol bol bırakılması gerekir. Buna ilaveten taşların duvara nasıl konulduğuna özellikle dikkat edilmesi gerekmektedir. Soğuk iklimlerde harcın içindeki gözenek suyu donarak genleşir ve harcın çatlaması, ufalanması ve sonunda yük taşıyamaz hale gelmesine neden olur. Bu sebepledirki harç tümü ile akıp gitse bile duvardaki taşların dengelerini, konumlarını ve bağlantılarını bozulmadan koruyabilecek şekilde inşa edilmesi gerekir. Bu yapılmadığı takdirdekoca duvarın orta yerinden öne doğru değil, daha kötüsü, durduğu yerde çöktüğünü görürsünüz. Yabancıların ülkemizde yaptıkları eski inşaatlarda duvarlarda kolay bulunan moloz yerine kesme taş kullanılmasının nedeni budur. Erzurumyolu üzerinde bu şekilde çöken yeni yapılmış duvarlaraşahit oldum. Özetlemek gerekirse; istinat duvarı sadece kendi ağırlığını taşıyan sıradan bir duvar değil aksine, birçokkuvvetin oluşturduğu yükleri taşıyabilecek şekilde tasarlanması gereken bir mühendislik yapısıdır. Mühendislerimiz bu kusurdan kendilerini ayrıtutamazlar; bu duvarları tasarlayanlarve yapanlar kadar teslim alanlarda kusurludur.
İSMET KÖSOĞLU‘
